الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

155

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

طور عموم ، و سپس به طور خصوص انگشت روى چند نقطه مهم مىگذارد . در آغاز از تحريم فواحش سخن مىگويد و مىفرمايد : « اى پيامبر بگو : پروردگار من تنها اعمال زشت و قبيح را حرام كرده است ، اعم از اينكه آشكار باشد يا پنهان « ( * ( قُلْ إِنَّما حَرَّمَ رَبِّيَ الْفَواحِشَ ما ظَهَرَ مِنْها وَما بَطَنَ ) * ) . « فواحش » جمع « فاحشه » به معنى خصوص اعمالى است كه فوق العاده زشت و ناپسند است نه همه گناهان ، و شايد تاكيد روى اين مطلب كه خواه پنهان باشد يا آشكار ، از اين جهت است كه عربهاى جاهلى ، عمل زشت منافى عفت را اگر پنهانى انجام مىشد ، مجاز مىشمردند ، و تنها در صورتى كه آشكار باشد ممنوع مىدانستند . سپس موضوع را تعميم داده « و به تمام گناهان اشاره مىكند » و مىگويد ( * ( وَالإِثْمَ ) * ) . « اثم » در اصل به معنى هر گونه كارى است كه زيانبخش باشد و موجب انحطاط مقام انسان گردد ، و او را از رسيدن به ثواب و پاداش نيك باز دارد ، بنا بر اين هر نوع گناهى در مفهوم وسيع اثم داخل است . ولى بعضى از مفسران ، « اثم » را در اينجا تنها به معنى « شراب » گرفته‌اند ، و شعر معروف ، شربت الاثم حتى ضل عقلى كذاك الاثم يصنع بالعقول ( 1 ) « آن قدر اثم ( شراب ) نوشيدم كه عقلم گم شد ، آرى شراب ، با عقل آدمى اين چنين مىكند » . ولى ظاهر اين است كه اين معنى تمام مفهوم اثم نيست ، بلكه يكى از افراد روشن آن است . بار ديگر انگشت روى چند قسمت از بزرگترين گناهان گذارده ، مىگويد :

--> ( 1 ) تبيان ذيل آيه مورد بحث و تاج العروس ماده « اثم »